درمان اختلال حافظه با نوروفیدبک |میان کلینیک

همه‌ی ما با بیماری آلزایمر آشنایی داریم و می‌دانیم که یکی از اصلی‌ترین پیامدهای آن فراموشی است؛ اما آیا می‌دانستید اختلالات حافظه فقط به آلزایمر محدود نمی‌شوند؟
مشکلات حافظه می‌توانند در سنین مختلف و به دلایل گوناگون بروز کنند و هرکدام نشانه‌ها و شدت متفاوتی داشته باشند.
اگر احساس می‌کنید فراموشی‌های خودتان یا یکی از اطرافیانتان نگران‌کننده شده، یا به‌طور مستقیم با فردی مبتلا به اختلالات حافظه در خانواده در ارتباط هستید، دریافت راهنمایی تخصصی اهمیت زیادی دارد.
اما واقعاً چه عواملی باعث اختلالات حافظه می‌شوند؟ انواع آن‌ها کدام‌اند؟ و مشاوره علوم اعصاب و روش‌هایی مانند نوروفیدبک در میان‌کلینیک چگونه می‌توانند به بهبود عملکرد حافظه کمک کنند؟

---

بررسی کلی اختلالات حافظه:

با وارد شدن آسیب ها و صدماتی به بخش هایی از مغز که مسئول ذخیره اطلاعات و به یادآوردن هستند، اختلالات حافظه رخ می دهند و توانایی نگهداری اطلاعات کاهش می یابد. همچنین این اختلالات بر جنبه های دیگر زندگی، مانند یادگیری، تعاملات اجتماعی، مهارت های شناختی، زبان و... نیز تاثیر منفی می گذارند. مشکلات حافظه ای در یک طیف قرار دارند و ممکن است خفیف یا شدید باشند. همچنین احتمال دارد برخی از آن ها پیشرونده نیز باشند، یعنی به مرور زمان شدت علائم افزایش می یابد.

در چنین شرایطی، مراجعه به یک مرکز مشاوره فردی و تخصصی علوم اعصاب مانند «میان‌کلینیک» می‌تواند به شناسایی علت مشکلات حافظه، تشخیص دقیق‌تر و انتخاب مسیر درمانی مناسب کمک کند.

---

عوامل ایجاد کننده اختلالات حافظه ای:

• - ضربه به سر
• - سکته مغزی
• - بیماری های عفونی
• - واکنش به برخی داروها
• - افزایش سن
• - ژنتی
• - کمبود ویتامین
• - تومور مغزی
• - مصرف زیاد الکل و مواد مخدر

---

انواع اختلالات حافظه

• - آلزایمر
• - دمانس عروقی
• - دمانس لویی بادی
• - اختلال شناختی خفیف (MCI)
• - دمانس پیشانی-گیجگاهی

 

آلزایمر:

فراموشی شایعترین نوع زوال عقل است که به طور معمول در افراد بالای 60 سال اتفاق می افتد. ابتلا به بیماری آلزایمر در سنین پایین تر به فراموشی زودرس معروف است. در اینجا ما با نوعی بیماری پیشرونده روبرو هستیم که اعصاب مغز درگیر می شوند و ارتباطات بین آن ها کاهش می یابد. آلزایمر در ابتدا با کاهش و از دست دادن خفیف حافظه شروع می شود و در ادامه پیشروی بیشتری دارد تا اینکه احتمالا به زوال عقل منجر شود. مراکز کنترل کننده افکار، حافظه و زبان در مغز فرد مبتلا درگیر می شوند و بیماری در ادامه بر روی توانایی های جسمی، ذهنی و ارتباطی نیز تاثیر میگذارد. ما در یک مطلب جداگانه به طور کامل به بررسی آلزایمر پرداخته ایم و می توانید از طریق لینک به آن مراجعه کنید.

دمانس عروقی:

پس از آلزایمر، دومین عامل زوال عقل همین دمانس عروقی می باشد. در واقع این دمانس شامل کاهش یا انسداد جریان خون به بافت مغز است که باعث آسیب آن می شود. علائم مربوط به دمانس عروقی می تواند به طور تدریجی یا پس از یک سکته دیده شوند.

دمانس لویی بادی:

این نوع از دمانس با تخریب یا تحلیل رفتن بافت مغزی همراه است. رسوبات پروتئینی غیرطبیعی در بافت مغزی شکل می گیرد که به آن ها لویی بادی گفته می شود و باعث بروز علائم می شود. دمانس لویی بادی نیز یک عامل پیشرونده است که ممکن است در نهایت به زوال عقل متنهی شود.

اختلال شناختی خفیف (MCI):

MCI به نوعی آغاز مسیری است که احتمالا درنهایت به زوال عقل خواهد رسید. البته توجه به این نکته لازم است که تمامی افراد دارای اختلال شناختی خفیف به زوال عقل مبتلا نمی شوند. این اختلال علائمی مانند پرسیدن سوالات تکراری، فراموش کردن نام برخی از افراد و... می شود. البته اختلال شناختی خفیف در حدی شدید نیست که باعث ایجاد اختلال در فعالیت های روزمره افراد شود.

دمانس پیشانی-گیجگاهی:

یکی دیگر از عوامل شایع بروز زوال عقل، از بین رفتن سلول های عصبی لوب فرونتال و لوب گیجگاهی است. در اثر این تخریب نواحی تحت تاثیر کوچک تر می شوند. این دمانس نسبت به سایر عوامل می تواند در سن کمتری و از حدود 40 سالگی شروع شود.

---

علائم مهم اختلالات حافظه

قطعا در ادامه، کلینیک موفقیت مطالبی را به صورت خاص برای هرکدام از اختلالات ذکر شده در بالا آماده خواهد کرد. اما در اینجا به صورت کلی می خواهیم به مهم ترین و شایع ترین علائم اختلالات حافظه بپردازیم؛

• - گیجی

• - ناتوانی در برقراری ارتباط

• - ناتوانی در یادگیری مسائل جدید

• - مشکلات در زبان 

• - از دست دادن حافظه

• - پارانویا

• - سوالات تکراری

• - مشکل در مدیریت پول

• - عدم توانایی استدلال و تفکر منطقی

• - گم شدن در مکان های آشنا

 

تشخیص اختلالات حافظه:

زمانی که علائم مشکلات حافظه در اطرافیانتان یا حتی خودتان رو می دهد و نسبت به این شرایط بینش دارید، باید آن را با یک متخصص مطرح کنید. برای تشخیص این اختلالات ابتدا با دریافت مصاحبه از مراجع و خانواده او اطلاعات جمع آوری می شود. سپس با مشاهدات بالینی و استفاده از روش های تشخیص آزمایشگاهی و تصویر برداری، تشخیص قطعی مشخص می شود. آزمایش های تشخیصی ممکن است شامل موارد زیر باشد:

• - آزمایشات عصبی برای تشخیص مشکلات تفکر و حافظه
• - بررسی رفلکس ها
• - حس بینایی و شنوایی
• - هماهنگی
• - تعادل
• -تست های آزمایشگاهی برای وجود احتمالی علل قابل درمان از دست دادن حافظه، مانند کم کاری تیروئید یا کمبود ویتامین
• مطالب بیشتر:
  علوم اعصاب و نوروساینس

---

درمان اختلالات حافظه:

اکثرا روند درمانی اختلالات حافظه ای به گونه ایست که تمرکز بر روی کندتر کردن پیشروی آن ها می باشد. زیرا بیشتر این عوامل به زوال عقل منجر می شوند و برگشت پذیر نیستند. هرچند که می توانیم عوامل ناشی از سایر عوامل را درمان کرد. برخی از راهکارهای درمانی شامل موارد زیر است؛

• - استفاده از آنتی بیوتیک برای مشکلات ناشی از عفونت
• - خودداری از مصرف الکل و مواد مخدر
• - دارودرمانی
• - توانبخشی شناختی
• - فعالیت بدنی
• - تعاملات اجتماعی

---

خبر خوب! نوروفیدبک داریم

نوروفیدبک یک روش خاص نوروتراپی است که درمانگر در آن به آموزش مستقیم مغز می پردازد. الگوهای فعالیت مغزی و امواج مغزی رصد می شوند و در ادامه برای اصلاح و تغییر عملکرد مغز، از طریق انجام یک بازی ویدیویی آموزش صورت می پذیرد. برای کسب اطلاعات بیشتر می توانید به مطلب تخصصی نوروفیدبک مراجعه کنید. مغز توانایی منحصر به فردی در سازماندهی مجدد و ایجاد مسیرها و اتصالات عصبی جدید دارد. این توانایی تحت عنوان خاصیت نوروپلاستیسیتی یاد می شود. نوروفیدبک کمک می کند تا عدم تعادل برای یافتن مسیرهای جدید و تنظیم تنظیم امواج مغزی برطرف شود. بنابراین نتیجه این اقدامات بهتر شدن وضعیت حافظه یا کند کردن روند پیشروی آن است.

---